جعبه دنده
هر ماشینی برای حرکت احتیاج به یک عامل تولید کننده نیرو و یک عامل انتقال دهنده آن دارد. تولید کننده نیرو در آن موتور یا پیشرانه است. انتقال دهنده هم سیستمی متشکل از بخشهای مختلف است که عمل انتقال نیرو را در کنار هم و به صورت پیوسته انجام میدهند. در حقیقت نیروی تولید شده توسط پیشرانه، باید توسط یک سیستم انتقال دهنده، به چرخها انتقال داده میشود. سه قسمت اصلی این سیستم انتقال دهنده مثال کلاچ، جعبه دنده و دیفرانسیل هست اند که در میان آنها جعبه دنده از اهمیت ویژهای برخوردار است. جعبهدنده را معمولاً گیربکس هم میگویند.
اهمیت این بخش از ماشین میتواند در حد موتور یا مولد نیرو محسوب شود. تعمیرات آن نیاز به تخصص بالایی دارد و توجه به حفظ سلامت آن نیز در اولویتهای حفظ پایه ای از ماشین است. می خواهیم این بخش پیچیده و مهم را با جزئیات بررسی کنیم و نحوه کار و انواع آن را ذکر نماییم.
۱ گیربکس چیست و چه عملکردی دارد؟
۲ اجزا و قطعات گیربکس و چگونگی عملکرد آن
۳ چرخ دندههای گیربکس
۴ آشنایی با انواع گیربکس
۵ ۱. انواع گیربکسهای دستی
۶ ۲. انواع گیربکسهای اتوماتیک
۷ ۳. گیربکسهای نیمه خودکار
گیربکس
گیربکس چیست و چه عملکردی دارد؟
گشتاور تولیدی توسط موتور باید متناسب با نیاز خودرو به چرخ ها انتقال داده میشود. عملکرد کنترل و تنظیم این قدرت با گیربکس یا جعبه دنده خودرو است. در حقیقت گیربکس به راننده دسترسی می دهد تا خودرو را با سرعتهای مختلف در شرایط متفاوت کنترل کند. اهمیت این بخش از این جهت است که هر موتوری قادر به تولید میزان مشخصی از توان و گشتاور است. اما از طریق گیربکس میتوان بدون بالا بردن دور موتور و گشتاور، به سرعت دلخواه رسید. گیربکس در کنار این وظیفه مهم کارهای دیگری با درجه اهمیت متفاوت نیز انجام میدهد. مانند:
جلوی گیری از سرعتهای ناخواسته
به کمک گیربکس میتوان خودرو را در سر آشیب ها و شرایط جاده ای که احتمال خارج شدن سرعت از کنترل وجود دارد، اتومبیل را به صورت کامل در اختیار راننده قرار داد.
تنظیمات جهت حرکت ماشین
به کمک گیربکس میتوان جهت حرکت خودرو را به جلو و عقب کنترل کردن و به ماشین قدرت حرکت معکوس داد.
کار کردن موتور بدون حرکت ماشین
گاهی نیاز است که موتور خودرو فعال باشد اما حرکتی صورت نگیرد. به کمک گیربکس میتوان انتقال نیروی موتور به چرخها را متوقف و این امکان را فراهم کرد.
اجزا و قطعات جعبه دنده و چگونگی کار کردن آن
گیربکسها به همان اندازه که مهم هستند از قطعات پشت سر هم نیز درست میشوند. با ارزش ترین قسمت یک گیربکس چرخدندههای آن هستند که بسته به نوع گیربکس در اشکال و جنسهای مختلف مورد استفاده قرار میگیرند. در ساختمان گیربکس تعداد زیادی چرخ دنده روی هم سوار میشوند و بسته به فعالیت هر یک، میزان قدرت و گشتاور انتقالی از موتور به چرخها مشخص میشود. هریک از چرخ دندهها نشانگر یکی از دندههای روی دسته دنده سرعت دنده داخل اتاق هستند

جعبه دنده
امداد خودرو اسلامشهر
امداد خودرو اسلامشهر با کادری مجرب با سابقه ای بالا در تمامی ساعات شبانه روز وجود دارد. با شماره امداد خودرو اسلامشهر تماس بگیرید تا در کمترین زمان ممکن خودرو شما را حمل کنیم
وجود این چرخ دندهها در تمام گونه های گیربکس ثابت است اما انواع و تعداد آنها تغییر میکند. اگر میخواهید تصوری از چرخدندههای داخل یک گیربکس داشته باشید، چرخدندههای مختلف یک دوچرخه دنده ای را تجسم کنید که احتمالا آن را زیاد دیدهاید. اجزای دیگر سیستم جعبه دنده ماشین که در درجه کمتر اهمیت قرار دارند عبارتند از موارد زیر:
پوسته جعبه دنده
نوع این بخش از چدن ریختهگری است و چرخ دندهها، یاتاقانهای جعبه دنده و محورها را در خود جای میدهد
شافت ورودی یا محور کلاچ
این محور که به شافت کلاچ نیز معروف است محور محرک گیربکس محسوب میشود. این محور به صورت یک پارچه به چرخ دنده ای در قسمت ورودی پوسته گیربکس متصل است و از طریق کلاچ با موتور خودرو در ارتباط است.
شافت خروجی یا محور اصلی
این محور که به واسطه چرخدندهها و یاتاقانها با محور واسط در مرتبط است، نیروی تبدیل شده در جعبه دنده را به سمت میل گاردان یا دیفرانسیل هدایت میکند. روی این محور نیز چرخ دندههای مختلفی تعبیه شده است اما نه به صورت یکپارچه. در واقع چرخ دندههای روی این محور که قطرهای متفاوت دارند، به کمک یاتاقانها روی آن حرکت دورانی دارند. حرکت این چرخ دندهها به واسطه درگیر شدن آنها با چرخدندههای شافت واسط امکانپذیر میشود.
یاتاقان یا بیرینگ گیربکس
این قطعه که چرخ دنده در حقيقت هماهنگ کننده نیز می نامند در لایه تویی دندانهدار ساخته شده و با حرکت کشویی به سمت چرخ دنده مورد نظر رفته با آن چفت شده و موجب کارش میشود.
دست دنده
این قسمت، بیرونی ترین قسمت سیستم جعبه دنده است. دسته دنده که در برخی از خودروهای با گیربکس اتوماتیک به طور کامل حذف شده است، عموما مسیری اچ شکل را برای تغییر دندهها مختلف در جعبه دنده طی میکند. کنترل این دسته اهرمی شکل ممکن است به صورت خودکار صورت بگیرد یا در دست راننده باشد.
گیربکس یا جعبه دنده یکی از ماشین است که وظیفه انتقال نیرو از یک بخش به بخش دیگر را دارد. گیربکس اغلب در نقطه اتصال شفت قرار می گیرد و برای ایجاد تغییر در جهت درست استفاده می شود. طیف وسیعی از چرخ دنده ها، چند برابر نیروی گشتاور موتور را فراهم می کنند. اتصال مستقیم موتور به چرخ ها نمی تواند نیروی کافی را برای حرکت خودرو ایجاد کند. بنابراین گیربکس با تغییر مقدار نیرو بر اینرسی خودرو غلبه می کند و باعث حرکت آن می شود. باید امیدوار بود که گیربکس بهترین عمل را داشته باشد و گرنه ماشین هیچ حرکتی نمی کند.
- امداد خودرو در اسلامشهر
- شماره یدک کش اسلامشهر
- یدک کش اسلامشهر
- مکانیک سیار اسلامشهر
ارسال یک دیدگاه